Kwiaty

Mniszek lekarski

Taraxacum officinale F.H. Wigg. · mniszek pospolity, dmuchawiec, mlecz (nazwa myląca)

Jadalny

Fot. Walther Otto Müller / Wikimedia Commons, Public domain

Jak rozpoznać

Liście w przyziemnej rozecie, głęboko pierzasto wcinane.
We wszystkich częściach biały sok mleczny.
Bezlistne, puste w środku (dęte) szypuły z pojedynczym żółtym koszyczkiem.
Owoce z białym puchem — „dmuchawce”; kwitnie od kwietnia do sierpnia.

Gdzie rośnie

Łąki, murawy, przydroża i inne siedliska ruderalne, uprawy oraz widne lasy.

W kuchni i domowej apteczce

Młode liście, zebrane wczesną wiosną przed pojawieniem się pąków, na sałatki (goryczkę zmniejsza etiolacja, czyli zacienienie liści). Z kwiatostanów (zbieranych bez szypuł podczas kwitnienia) gotuje się syrop z dużą ilością cukru, tzw. „miód z mniszka”, a także wino kwiatowe. Pąki kiszono jak kapary, prażony korzeń (zbierany jesienią) zastępował cykorię.

Uwaga Nie mylić z mleczem (Sonchus) — to inny, niegroźny rodzaj. Mniszek kumuluje metale, także toksyczne: nie zbieraj przy drogach, na trawnikach miejskich ani na opryskiwanych łąkach. Preparatów z mniszka nie stosuje się przy niedrożności dróg żółciowych; goryczka może u wrażliwych osób wywołać dolegliwości żołądkowe i zgagę; możliwa alergia (rodzina astrowatych).