Płachetka zwyczajna

Po czym poznać: płachetka zwyczajna

1. 1

   Błoniasty pierścień na trzonie (wyjątek wśród zasłonaków)

2. 2

   Promieniście pomarszczony, płowy kapelusz z fioletowawym szronem u młodych

3. 3

   Rdzawobrązowe blaszki i wysyp

4. 4

   Masowo w kwaśnych borach z borówką

Opis owocnika

Kapelusz

4–12 cm, słomkowy do ochrowobrązowego, młody z srebrzystofioletowym, oszronionym nalotem; jajowaty, potem rozpostarty z tępym garbem; promieniście pomarszczony, brzeg pęka.

Blaszki

Blaszki gęste, wycięte, gliniastożółte, potem rdzawobrązowe; u młodych zakryte białą osłoną. Wysyp rdzawobrązowy.

Trzon

7–15 cm, białawy do ochrowego, z wąskim, BŁONIASTYM białawym pierścieniem (często postrzępionym); nad pierścieniem płatkowaty, poniżej włóknisty; podstawa czasem bulwiasto rozszerzona, ale bez pochwy.

Miąższ

Biały do bladokremowego, nie zmienia barwy.

Zapach i smak

Zapach i smak nieznaczne.

Gdzie i kiedy rośnie

Bory świerkowe i sosnowe na ubogich, kwaśnych, piaszczystych glebach, często wśród borówki czernicy, chrobotków i bielistki; masowo w grupach. Na wapieniu nie rośnie, w lasach liściastych rzadko.

Najczęściej przy: świerk, sosna

Gdzie są dziś warunki do wysypu?

Sobowtóry: z czym można go pomylić

• 

  Strzępiak ceglasty Śmiertelnie trujący średnie ryzyko

  Rosłe strzępiaki ceglaste bywały pomylone z płachetką (opisany przypadek zatrucia). Strzępiak nie ma pierścienia, ma włóknisty, promieniście pękający kapelusz czerwieniejący przy dotyku i rośnie pod drzewami liściastymi na wapieniu.

  Porównanie krok po kroku: Płachetka zwyczajna czy Strzępiak ceglasty →
• 

  Zasłonak rudy Śmiertelnie trujący średnie ryzyko

  Dorosłe płachetki, które utraciły pierścień, mogą przypominać inne zasłonaki, w tym śmiertelnie trujące. Zbierać tylko okazy z wyraźnym błoniastym pierścieniem.

  Porównanie krok po kroku: Płachetka zwyczajna czy Zasłonak rudy →
• 

  Muchomor sromotnikowy Śmiertelnie trujący małe ryzyko

  Muchomory mają BIAŁE blaszki i biały wysyp oraz bulwę z pochwą u podstawy; płachetka ma blaszki rdzawobrązowe i nie ma pochwy.

  Porównanie krok po kroku: Płachetka zwyczajna czy Muchomor sromotnikowy →

W kuchni

Dobra do marynowania w occie, także smażona i duszona. Szybko robaczywieje – zbierać młode okazy.

Ochrona i sprzedaż

• Ochrona gatunkowa: gatunek nie jest objęty ochroną.
• Obrót handlowy: gatunek jest na liście grzybów dopuszczonych do obrotu (sprzedaż tylko z atestem grzyboznawcy). Wymieniona w załączniku nr 1 jako „płachetka zwyczajna – Cortinarius caperatus”.

Gdzie wolno zbierać grzyby →